ҚАЗАҚТЫҢ КИІЗ БАСУ ӨНЕРІ ҰМЫТЫЛМАСА ЕКЕН

Елбасымыз гендерлік саясатқа байланысты тұжырымдамасында «Кәсіпкерлікті дамыту мақсатында ерлер мен әйелдер үшін тең мүмкіндік қамтамасыз етіледі. Кәсіпкерлікті қаржылық қолдау, консультациялық және маркетингтік қызметтерді дамыту арқылы кәсіпкерлік негіздерін оқыту орталықтарының ауқымды желісінің жұмыс істеуі қамтамасыз етіледі, шағын және орта бизнесті дамыту шаралары жетілдіріледі», –  деген болатын. Осы мақсатта Алматы қаласының әкімдігінің қолдауына ие болып, бүгінгі күні ұлттық мұрамыз киіз арқылы киім тігіп, кәсіптерін өрге домалатып отырған «Асыл мұра» шеберханасының жұмысы жанданып келеді. Ұлбосын Бақтығалиқызының бұл салада жүргеніне он жылдан аса уақыт болған. Киізден жасалған, қазіргі заманның талабына лайықталып тігілген киімдер халықтың сұранысына ие болып үлгерген. Бұл жөнінде Ұлбосын Бақтығалиқызы ойларымен бөліскен болатын:

Толығырақ: ҚАЗАҚТЫҢ КИІЗ БАСУ ӨНЕРІ ҰМЫТЫЛМАСА ЕКЕН

ИІС ШЫҒАРУ мен ЖЕТІ ШЕЛПЕК ТАРАТУ исламға жат әрекет пе, оның дінімізге қайшылығы бар ма?

«Жеті шелпек пісіріп, о дүниелік жанды еске алу мұсылмандыққа жатпайды. Оны ұстану нағыз мұсылманға жат, ондайдан бас тарту керек...» деген сөздерді кейінгі кезде жиі еститін болдық. Осы сөз рас па әлде жаңсақ пікір ме? Жауабын өзімнің сүйікті басылымым – «Дәстүр» журналының бетінен оқығым келеді.
Динара.
Ақтау қаласы.

Редакциямызға келіп түскен осы хатқа байланысты  бірнеше кісілердің жауабын беріп отырмыз.

***
«Жеті шелпек пісіру» үрдісінің біздің қазақ дәстүріне қайдан қалыптасқаны, қандай нанымнан туындағаны жайында айтылған нақты дерек кездестірмедік. Бірақ, біздің түсінігімізше, жеті шелпек тарату үрдісінің астарында – әруақтың атынан елге тамақ беріп, сауабын өліге бағыштау түсінігі жатыр. Осы тұрғыдан қарағанда оның шариғатқа терістігі жоқ. Себебі, жасалған жақсы амалдың сауабын өлген кісіге бағыштау – шариғатымызда да бар.
Енді оны неге жеті деген? Сандардың арасында «7» санын ерекше таңдалып алынуы да бекер емес (жеті шелпек). Өйткені, дінімізде жеті санымен байланыса айтылған үкімдер көп. Мысалы, иманның жеті шарты, жеті рет қағбаны тауаф ету, ит жалаған жерді жеті рет жуу. Шелпектің «жеті» санымен байланыстырылуының мәні де осында жатса керек.
Қалай болғанда да, жеті шелпекті тарату үрдісін дінге теріс деу немесе ширкке алып барар жол деу қиын. Неге десеңіз, жеті шелпек таратқан адам әруақтан медет тілеп емес, о дүниедегі өлген кісіге сауабы және пайдасы тисін деп таратады. Оның үстіне, қазіргі кезде шелпек қазақтың ұлттық тағамының бірі ретінде қалыптасқан. Ең дұрысы – Аллаға мәлім!
Бауыржан Абдуалиев,
ҚМДБ шариғат және
пәтуа бөлімінің маманы

Толығырақ: ИІС ШЫҒАРУ мен ЖЕТІ ШЕЛПЕК ТАРАТУ исламға жат әрекет пе, оның дінімізге қайшылығы бар ма?

«Кіндігіңді көрсетпеші, қарындас!» немесе «Сені сыйлаймын қазақ қызы!»

Тарих беттеріне көз жүгіртер болсақ,қазақ қыз баланың тәрбиесіне ерекше көңіл бөлген.Аялы алақанына салып еркелетіп,мәпелеп өсірген.Киген киіміне,өрілген қос бұрымына да ерекше күтім жасап,тәрбиенің ең бастысын да осы қыздарымызға беріп отырған.Шариғатымызға сай жабық киіндіріп,тәнінің саулығы мен жанының тазалығына да ерекше мән берген.Құтты жеріне қонғанша қадірлеп,құрмет көрсеткен.Болашақ аяулы жар,асыл ана болар аруды бүкіл елінің мақтанышына,абыройына,намысына балаған.Сөйлеген сөзі мен жүрген жүрісіне дейін мән беріп,қате тұстарын дер кезінде жөнге салып отырған. Қысқасы,аруларды ар-ұяттың символы ретінде мақтан тұтқан. Өкінішке орай,сол заманның тектілігінің үлгісі бүгінгі күннің аңыз ғып қана айтар ертегісіне айналғандай.Әр ғасырлық жойқын жаһанданудың салдары аруларымызды ақыр аяғы ашық-шашық,жартылай жалаңаштануға алып келді. Аяулы бойжеткен де,отбасының үміті- жігіт де жаһанданудың садағына ілінді.Нашақорлық көбейді,түнгі клубтарға бару жиіледі.Кіндігін көрсетіп,темекі түтініне улана бастады бойжеткен.Бозбала да жастығын жақсылыққа жаратпады сол кезде.Мұның кесірі «көкек» ана мен әкенің, жетімдер үйін паналаған тастанды баланың көбеюіне әкеп соқты.Сол арқылы адам өзі құрған өз қоғамына зардабын тигізді.Үлкендер дабыл қақты,қарсы болы,жаһандану дегенін жасады.

Толығырақ: «Кіндігіңді көрсетпеші, қарындас!» немесе «Сені сыйлаймын қазақ қызы!»

Қазақ неге қолда бар қазынасынан айырылып жатыр?

немесе әлемдік сахнаға ұлттық бренд қашан көтеріледі?

Қазақтың ұлттық ойыны - көкпарды қырғыз ағайындар, қымыз бен қазымызды немістер иеленді? Тіпті ең озық үлгідегі киіз үйлердің өзін Қытайлар жасап шығаруда. Киіз басу өнерінің өзін өзгелер өз меншігіне алмақшы. Поляктар қазақтың тазысына таласып жатыр? Ұлтымыздың үлгісі болар асыл мұрамызды иемденіп алуға, нақтысын айтқанда патенттеп алуға шетелдіктер неге құмар? Ал қазақ неге қол қусырып отыр? Жалпы патент деген не? Патент (лат. patents - ашылым) - мемлекеттің жеке адамға (фермаға) беретін және оның өнертапқыштықты белгілі бір мерзім ішінде пайдалануына ерекше құқықты мойындауды қамтамасыз ететін құжат. Патент заңы арқылы өнеркәсіптік меншік объектілерін жасауға, құқықтық қорғау мен пайдалануға байланысты мүліктік, сондай-ақ оларға байланысты жеке мүліктік емес қатынастар реттеледі.

Толығырақ: Қазақ неге қолда бар қазынасынан айырылып жатыр?

Келіннің күйеуінің тегіне жазылғаны дұрыс па?

Некелескен сәттен бастап келіннің ерінің тегіне жазылуы Еуропадан бастау алған еді. Кеңестік саясаттың кезінде белең алған бұл үрдістің  санамызға сіңісіп кеткені жасырын емес. Тіпті заңды неке қию рәсімі кезінде «Күйеуіңіздің тегін қабылдайсыз ба?» деген сұрақ та қойылып келеді.

Толығырақ: Келіннің күйеуінің тегіне жазылғаны дұрыс па?

Дәстүр видео

Дәстүр видео

Дәстүр видео

Дәстүр видео

Дәстүр видео

Дәстүр видео

Дәстүр видео

Әлеуметтік желі парағы

FacebookFacebook

Күнтізбе

« Қараша 2017 »
Дс Сс Ср Бс Жм Сб Жк
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30